คำถามเล่นสนุกสำหรับทารกและเด็กเล็ก 20 ข้อ | เกมชี้และทำท่าตามสำหรับวัย 1–2 ปี
“ระหว่างรอล้างมือ จะทำอะไรกันดีนะ” “ปริศนาคำทายสำหรับเด็กอนุบาลดูจะยากไปสำหรับห้องทารกและเด็กเล็ก” ถ้าเป็นแบบนี้ ลองชวนเด็ก ๆ ตอบคำถามหาสิ่งของใกล้ตัว หรือเล่นทำท่าตามกันดูไหม
ในห้องเรียนทารกและเด็กเล็ก แทนที่จะเริ่มด้วยปริศนาคำทายที่ใช้คำพูดอย่างเดียว เราเริ่มจากการชี้สิ่งที่อยู่ตรงหน้า หรือทำท่าตามผู้ดูแลได้ บทความนี้มีคำถาม 20 ข้อสำหรับเล่นกับเด็กวัย 1–2 ปีเป็นหลัก ช่วงอายุเป็นเพียงแนวทาง ควรปรับให้เหมาะกับความสนใจ ความเข้าใจภาษา และสภาพของเด็กในวันนั้น
วิธีเล่นในห้องเรียนทารกและเด็กเล็ก
อายุ 0 ปี
ไม่ต้องตั้งโจทย์ให้เด็กทายถูก ใช้ภาพขนาดใหญ่ 1 ภาพ พร้อมเสียงสั้น ๆ หรือท่าทาง แล้วร่วมสนุกกับการตอบสนองของเด็ก เช่น มอง เอื้อมมือ หรือส่งเสียง
อายุ 1 ปี
เริ่มจากดูภาพ 1 ภาพแล้วพูดชื่อด้วยกัน เมื่อคุ้นเคยแล้วจึงให้เลือกจากภาพ 2 ภาพที่เห็นความแตกต่างได้ชัดเจน
อายุ 2 ปี
ให้เลือกจาก 2 ตัวเลือกพร้อมคำใบ้สั้น ๆ แล้วรอให้เด็กแต่ละคนตอบในแบบของตนเอง ไม่ว่าจะชี้ พูด หรือทำท่าทาง
- การมอง เอื้อมมือ ชี้ และทำท่าตาม ก็เป็นวิธีตอบเช่นกัน
- ไม่ต้องรออยู่นานจนกว่าเด็กจะตอบถูก ผู้ดูแลสามารถชี้ให้ดูแล้วไปข้อต่อไปได้
- ไม่ต้องเล่นต่อเนื่องทั้ง 20 ข้อ เริ่มต้นเพียง 1–3 ข้อก็เพียงพอ
- เตรียมภาพได้ด้วยการวาดลงบนกระดาษแผ่นใหญ่ ให้เส้นขอบและสีเห็นได้ชัดเจน
- แสดงอาหารด้วยรูปถ่ายหรือภาพวาด ไม่ให้เด็กกินอาหารในกิจกรรมนี้ ไม่ใช้ของชิ้นเล็กหรือสิ่งของที่มีชิ้นส่วนหลุดออกได้ และคอยดูแลไม่ให้เด็กนำกระดาษเข้าปาก
คำถามเรื่องสัตว์ 5 ข้อ
ข้อ 1 | ตัวไหนร้องเหมียว ๆ
แมวกับหมา ตัวไหนร้องเหมียว ๆ
คำตอบ:แมว
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูภาพแมวและหมาขนาดใหญ่ เมื่อเด็กเลือกแล้ว ชวนสนุกด้วยกันโดยพูดว่า “น้องแมว เหมียว ๆ”
ดูคำใบ้
มองภาพแมว แล้วทำเสียง “เหมียว” ช้า ๆ
ข้อ 2 | ตัวไหนร้องโฮ่ง ๆ
หมากับช้าง ตัวไหนร้องโฮ่ง ๆ
คำตอบ:หมา
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูภาพหมาและช้าง แล้วรับการตอบสนองของเด็กด้วยคำพูดว่า “โฮ่ง ๆ เจอน้องหมาแล้ว”
ดูคำใบ้
ขยับมือเข้าใกล้ภาพหมา พร้อมทำเสียงหมาให้ฟัง
ข้อ 3 | ตัวไหนมีงวงยาว ๆ
ช้างกับกระต่าย ตัวไหนมีงวงยาว ๆ
คำตอบ:ช้าง
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูภาพช้างเต็มตัวที่เห็นงวงยาวได้ชัดเจน และภาพกระต่าย แล้วใช้แขนทำท่าเป็นงวงช้าง
ดูคำใบ้
ใช้นิ้วลากตามงวงช้างช้า ๆ
ข้อ 4 | ตัวไหนมีหูยาว ๆ
กระต่ายกับเต่า ตัวไหนมีหูยาว ๆ
คำตอบ:กระต่าย
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูภาพกระต่ายที่หูตั้งและภาพเต่า พร้อมยกมือทั้งสองข้างไว้เหนือศีรษะ
ดูคำใบ้
ชี้ที่หูแล้วพูดว่า “หู 2 ข้าง ตั้งขึ้นเลย”
ข้อ 5 | ตัวไหนมีกระดองแข็ง ๆ อยู่บนหลัง
เต่ากับแมว ตัวไหนมีกระดองแข็ง ๆ อยู่บนหลัง
คำตอบ:เต่า
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ใช้ภาพเต่าที่เห็นกระดองและภาพแมว หากเล่นเป็นครั้งแรก ให้บอกก่อนว่า “นี่คือกระดองนะ”
ดูคำใบ้
ใช้นิ้วลากรอบกระดองเต่า
คำถามเรื่องอาหาร 5 ข้อ
ข้อ 6 | อันไหนคือกล้วย
กล้วยสีเหลืองกับแอปเปิลสีแดง อันไหนคือกล้วย
คำตอบ:กล้วย
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูภาพกล้วยสีเหลืองและแอปเปิลสีแดง แล้วพูดว่า “เจอแล้ว”
ดูคำใบ้
อันที่มีสีเหลืองและยาว ๆ
ข้อ 7 | อันไหนคือสตรอว์เบอร์รี
สตรอว์เบอร์รีสีแดงกับกล้วยสีเหลือง อันไหนคือสตรอว์เบอร์รี
คำตอบ:สตรอว์เบอร์รี
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:วางภาพสตรอว์เบอร์รีสีแดงที่มีใบกับภาพกล้วยสีเหลืองไว้ข้างกัน
ดูคำใบ้
ชี้ภาพสตรอว์เบอร์รีสีแดง
ข้อ 8 | อันไหนคือแครอต
แครอตสีส้มกับกะหล่ำปลีสีเขียว อันไหนคือแครอต
คำตอบ:แครอต
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ใช้ภาพแครอตที่มีใบและภาพกะหล่ำปลี
ดูคำใบ้
ใช้นิ้วชี้ให้เห็นรูปทรงเรียวยาวของแครอต
ข้อ 9 | อันไหนคือโอนิกิริ
โอนิกิริ (ข้าวปั้นญี่ปุ่น) รูปสามเหลี่ยมกับโชกุปัง (ขนมปังขาวญี่ปุ่นแบบหั่นแผ่น) อันไหนคือโอนิกิริ
คำตอบ:โอนิกิริ
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูภาพโอนิกิริรูปสามเหลี่ยมที่มีสาหร่ายโนริและภาพโชกุปัง พร้อมทำท่าบีบข้าวปั้นด้วยมือแล้วพูดว่า “บีบ บีบ”
ดูคำใบ้
อันที่มีสาหร่ายโนริสีดำ
ข้อ 10 | อันไหนคือแอปเปิล
แอปเปิลสีแดงกับแตงกวาสีเขียว อันไหนคือแอปเปิล
คำตอบ:แอปเปิล
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ใช้ภาพแอปเปิลสีแดงที่มีก้านและภาพแตงกวาสีเขียว
ดูคำใบ้
ใช้นิ้วลากตามขอบกลม ๆ ของแอปเปิลสีแดง
คำถามเรื่องสิ่งของใกล้ตัว 5 ข้อ
ข้อ 11 | อันไหนเอาไว้ใส่ที่เท้า
อันไหนเอาไว้ใส่ที่เท้า รองเท้าหรือหมวก
คำตอบ:รองเท้า
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:วางภาพรองเท้ากับหมวกไว้ข้างกัน แล้วชี้ที่เท้าของตัวเอง
ดูคำใบ้
ทำท่าใส่รองเท้า
ข้อ 12 | อันไหนเอาไว้สวมที่หัว
อันไหนเอาไว้สวมที่หัว หมวกหรือรองเท้า
คำตอบ:หมวก
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:แตะมือที่ศีรษะของตัวเองพร้อมให้ดูภาพ 2 ภาพ
ดูคำใบ้
ขยับภาพหมวกเข้าใกล้ศีรษะของตัวเอง
ข้อ 13 | ล้างมือแล้วใช้อะไรเช็ดมือ
ล้างมือแล้วใช้อะไรเช็ดมือ ผ้าขนหนูหรือหนังสือภาพ
คำตอบ:ผ้าขนหนู
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ผู้ใหญ่ถือผ้าขนหนูผืนใหญ่ที่สะอาดและหนังสือภาพให้เด็กดู
ดูคำใบ้
ทำท่าใช้ผ้าขนหนูหุ้มมือ
ข้อ 14 | อันไหนเปิดพลิกหน้าได้
อันไหนเปิดพลิกหน้าได้ หนังสือภาพหรือลูกบอล
คำตอบ:หนังสือภาพ
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูหนังสือภาพจริงและภาพวาดลูกบอล พร้อมทำเสียงพลิกหน้ากระดาษ “พรึ่บ พรึ่บ”
ดูคำใบ้
พลิกหนังสือภาพเพียง 1 หน้า
ข้อ 15 | ฝนตกแล้วใช้อะไรกางกันฝน
ฝนตกเปาะแปะ ใช้อะไรกางกันฝน ร่มหรือแก้วน้ำ
คำตอบ:ร่ม
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ใช้ภาพวาดร่มและแก้วน้ำให้ดู ไม่กางร่มจริงภายในอาคาร
ดูคำใบ้
ทำท่าถือร่มกันฝน
คำถามและเกมเรื่องสี รูปร่าง และการทำท่าตาม 5 ข้อ
ข้อ 16 | อันไหนมีสีแดง
วงกลมสีแดงกับวงกลมสีน้ำเงิน อันไหนมีสีแดง
คำตอบ:วงกลมสีแดง
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ใช้บัตรภาพวงกลมสีแดงและสีน้ำเงินที่มีขนาดเท่ากัน
ดูคำใบ้
ให้ดูตัวอย่างสีแดงอีกชิ้น แล้วถามว่า “อันไหนมีสีเหมือนกัน”
ข้อ 17 | อันไหนมีรูปร่างกลม ๆ
วงกลมกับสามเหลี่ยม อันไหนมีรูปร่างกลม ๆ
คำตอบ:วงกลม
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ให้ดูวงกลมและสามเหลี่ยมที่มีสีเดียวกัน แล้วใช้นิ้วลากตามเส้นขอบ
ดูคำใบ้
วาดวงกลมใหญ่ ๆ ในอากาศ
ข้อ 18 | ตัวไหนคือน้องหมีตัวใหญ่
น้องหมีตัวใหญ่กับน้องหมีตัวเล็ก ตัวไหนคือตัวใหญ่
คำตอบ:หมีตัวใหญ่
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ใช้ภาพที่มีลักษณะและสีเหมือนกัน แต่มีขนาดใหญ่กับเล็กต่างกันอย่างเห็นได้ชัด
ดูคำใบ้
ใช้มือทั้งสองข้างล้อมภาพใหญ่ไว้
ข้อ 19 | ท่าไหนคือการตบมือ
แปะ แปะ ท่าไหนคือการตบมือ
คำตอบ:นำมือทั้งสองข้างมาตบเข้าหากัน
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ผู้ใหญ่ทำท่าโบกมือให้ดูก่อน แล้วทำท่าตบมือ เด็กจะร่วมกิจกรรมด้วยการดูอย่างเดียวก็ได้
ดูคำใบ้
ตบมือเบา ๆ และช้า ๆ
ข้อ 20 | บ๊ายบายต้องทำท่าแบบไหน
บ๊ายบายต้องทำท่าแบบไหน
คำตอบ:โบกมือ
วิธีนำเสนอและคำพูดชวนเล่น:ทำท่าตบมือแล้วโบกมือให้ดูตามลำดับ เพื่อจบการเล่นอย่างเป็นธรรมชาติ ไม่บังคับให้เด็กทำท่าตาม
ดูคำใบ้
โบกมือช้า ๆ
แม้ยังเลือกไม่ได้ แค่ดูด้วยกันก็ได้
ถ้าเด็กดูเหมือนเลือกได้ยาก ให้กลับมาใช้ภาพเพียง 1 ภาพแล้วพูดชื่อด้วยกัน การเล่นคำถามเดิมซ้ำก็เป็นการเล่นที่ดีเช่นกัน มาสนุกกับการดูและชี้โต้ตอบกัน แทนที่จะเน้นให้ตอบถูกทุกข้อ